Otizm spektrum bozuklu\u011funda her \u00e7ocu\u011fun farkl\u0131 dil ve konu\u015fma sorunu ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten \u0130stanbul Atlas \u00dcniversitesi Sa\u011fl\u0131k Bilimleri Fak\u00fcltesi Dil ve Konu\u015fma Terapisi B\u00f6l\u00fcm\u00fc Ara\u015ft\u0131rma G\u00f6revlisi \u015eevval Ocaktan, otizmli \u00e7ocuklarda \u00e7ocuk doktoru\/\u00e7ocuk psikiyatrisi ile dil ve konu\u015fma terapisinin erken d\u00f6nemde birlikte devreye girmesinin \u00f6nemli oldu\u011funu s\u00f6yledi. Otizmin bir spektrum oldu\u011funu ve her \u00e7ocu\u011fun profilinin farkl\u0131 oldu\u011funu kaydeden Ocaktan, \u201cErken, d\u00fczenli, bireye \u00f6zg\u00fc ve yap\u0131land\u0131r\u0131lm\u0131\u015f m\u00fcdahale ile ileti\u015fim, dil, sosyal etkile\u015fim, oyun ve g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam becerilerinde belirgin ilerleme sa\u011flanabilir\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
\u0130stanbul Atlas \u00dcniversitesi Sa\u011fl\u0131k Bilimleri Fak\u00fcltesi Dil ve Konu\u015fma Terapisi B\u00f6l\u00fcm\u00fc Ara\u015ft\u0131rma
G\u00f6revlisi \u015eevval Ocaktan, 2 Nisan Otizm Fark\u0131ndal\u0131k G\u00fcn\u00fc dolay\u0131s\u0131yla yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada otizmli \u00e7ocuklarda g\u00f6r\u00fclen dil ve konu\u015fma bozukluklar\u0131 ile bu sorunlar\u0131n tedavisine y\u00f6nelik de\u011ferlendirmede bulundu.<\/p>\n
Otizmde farkl\u0131 konu\u015fma sorunlar\u0131 g\u00f6r\u00fclebiliyor<\/p>\n
Otizm spektrum bozuklu\u011funda her \u00e7ocu\u011fun farkl\u0131 dil ve konu\u015fma sorunu ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten \u015eevval Ocaktan, \u201cOtizm spektrum bozuklu\u011funda her \u00e7ocuk ayn\u0131 profili g\u00f6stermez; ancak en s\u0131k g\u00f6r\u00fclen g\u00fc\u00e7l\u00fckler aras\u0131nda konu\u015fman\u0131n gecikmesi ya da hi\u00e7 geli\u015fmemesi, ileti\u015fimi ba\u015flatma ve s\u00fcrd\u00fcrmede zorlanma, g\u00f6z temas\u0131, jest, mimik ve i\u015faret etme gibi s\u00f6zel olmayan ileti\u015fim yollar\u0131nda s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131k, ekolali (duydu\u011funu tekrar etme), zamirleri kar\u0131\u015ft\u0131rma, tekd\u00fcze\/robotik ses tonu, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 konu\u015fmada s\u0131ra alma ve konu s\u00fcrd\u00fcrmede g\u00fc\u00e7l\u00fck yer al\u0131r. Baz\u0131 \u00e7ocuklar \u00e7ok kelime biliyor gibi g\u00f6r\u00fcnebilir; ancak dili sosyal ama\u00e7la, uygun ba\u011flamda ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 etkile\u015fim i\u00e7inde kullanmakta zorlanabilir. Baz\u0131lar\u0131nda ayr\u0131ca konu\u015fma anla\u015f\u0131labilirli\u011fi ve sesletim \u00fczerinde de \u00e7al\u0131\u015fmak gerekebilir\u201d diye konu\u015ftu.\u00a0<\/p>\n
Otizmde her \u00e7ocu\u011fun profili farkl\u0131d\u0131r<\/p>\n
Otizmli \u00e7ocuklarda ortaya \u00e7\u0131kan dil ve konu\u015fma bozukluklar\u0131nda erken m\u00fcdahalenin \u00f6nemli oldu\u011funu kaydeden \u015eevval Ocaktan, \u201cOtizmde ortaya \u00e7\u0131kan dil ve konu\u015fma bozukluklar\u0131n\u0131n tamamen d\u00fczelebilir mi sorusunun tek bir cevab\u0131 yoktur \u00e7\u00fcnk\u00fc otizm bir spektrumdur ve her \u00e7ocu\u011fun profili farkl\u0131d\u0131r. Ancak erken, d\u00fczenli, bireye \u00f6zg\u00fc ve yap\u0131land\u0131r\u0131lm\u0131\u015f m\u00fcdahale ile ileti\u015fim, dil, sosyal etkile\u015fim, oyun ve g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam becerilerinde belirgin ilerleme sa\u011flanabilir. Baz\u0131 \u00e7ocuklarda s\u00f6zel dil belirgin \u015fekilde geli\u015fir; baz\u0131 \u00e7ocuklarda ise hedef, s\u00f6zel konu\u015fman\u0131n yan\u0131nda veya yerine jest, i\u015faret, g\u00f6rsel destekler ya da alternatif-destekleyici ileti\u015fim sistemleriyle i\u015flevsel ileti\u015fimi art\u0131rmak olabilir. Temel ama\u00e7 \u00e7ocu\u011fu tek bir kal\u0131ba sokmak de\u011fil, ileti\u015fim kurmas\u0131n\u0131, kendini ifade etmesini ve ya\u015fama kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 art\u0131rmakt\u0131r\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
M\u00fcdahale i\u00e7in beklenmemeli<\/p>\n
Otizmli \u00e7ocuklarda dil ve konu\u015fma bozukluklar\u0131na en k\u0131sa zamanda m\u00fcdahale edilmesi gerekti\u011fini vurgulayan \u015eevval Ocaktan, \u00e7ocuk doktoru\/\u00e7ocuk psikiyatrisi ile DKT\u2019nin erken d\u00f6nemde birlikte devreye girmesinin \u00f6nemli oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n
Ara\u015ft\u0131rma G\u00f6revlisi \u015eevval Ocaktan, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n
\u201cDKT uzman\u0131na ba\u015fvuru ve m\u00fcdahale i\u00e7in beklenmemelidir. \u015e\u00fcphe olu\u015ftu\u011fu anda de\u011ferlendirme ba\u015flat\u0131lmal\u0131d\u0131r. Amerikan Pediatri Akademisi, t\u00fcm \u00e7ocuklar i\u00e7in 18. ve 24. ay kontrollerinde otizm taramas\u0131 \u00f6nermektedir; ancak aile daha erken d\u00f6nemde isimle bakmama, g\u00f6z temas\u0131n\u0131n \u00e7ok s\u0131n\u0131rl\u0131 olmas\u0131, i\u015faret etme-g\u00f6sterme davran\u0131\u015f\u0131n\u0131n olmamas\u0131, bab\u0131ldaman\u0131n azl\u0131\u011f\u0131, ortak dikkatin geli\u015fmemesi ya da kazan\u0131lm\u0131\u015f becerilerde gerileme fark ederse daha \u00f6nce de ba\u015fvurmal\u0131d\u0131r. Dil ve konu\u015fma terapisti ileti\u015fim, dil, oyun ve etkile\u015fim becerilerini de\u011ferlendirir; otizm tan\u0131s\u0131n\u0131 ise hekim koyar. Yani ideal yakla\u015f\u0131m, \u00e7ocuk doktoru\/\u00e7ocuk psikiyatrisi ile DKT\u2019nin erken d\u00f6nemde birlikte devreye girmesidir.\u201d\u00a0<\/p>\n
\u00c7ocu\u011fun gereksinimlerine g\u00f6re tedavi planlan\u0131yor<\/p>\n
Otizmli \u00e7ocuklarda dil ve konu\u015fma bozukluklar\u0131n\u0131n tedavisinin tek bir y\u00f6ntemden ibaret olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen \u015eevval Ocaktan, \u201cOtizmli \u00e7ocuklar\u0131n dil ve konu\u015fma bozukluklar\u0131n\u0131n tedavisi, \u00e7ocuklar\u0131n gereksinimine g\u00f6re planlan\u0131r. En s\u0131k kullan\u0131lan yakla\u015f\u0131mlar aras\u0131nda dil ve konu\u015fma terapisi, davran\u0131\u015fsal yakla\u015f\u0131mlar, geli\u015fimsel yakla\u015f\u0131mlar, oyun temelli sosyal ileti\u015fim \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, ebeveyn kat\u0131l\u0131ml\u0131 m\u00fcdahaleler, ABA temelli uygulamalar, TEACCH ve k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015f grubunda Early Start Denver Model (ESDM) yer al\u0131r\u201d dedi.\u00a0<\/p>\n
DKT s\u00fcrecinde ileti\u015fim ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 etkile\u015fime odaklan\u0131l\u0131yor<\/p>\n
Ara\u015ft\u0131rma G\u00f6revlisi \u015eevval Ocaktan, DKT s\u00fcrecinde; ileti\u015fim ba\u015flatma, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 etkile\u015fim, ortak dikkat, sohbet s\u00fcrd\u00fcrme, duruma uygun ifade kullanma, oyun becerileri ve gerekirse sesletim\/konu\u015fma anla\u015f\u0131labilirli\u011finin \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. Ocaktan, \u201cS\u00f6zel konu\u015fma yeterli de\u011filse resim kartlar\u0131, g\u00f6rsel sistemler, i\u015faretler veya elektronik cihazlar gibi alternatif ileti\u015fim yollar\u0131 da kullan\u0131labilir. \u0130la\u00e7 tedavisi otizmin \u00e7ekirdek dil-ileti\u015fim g\u00fc\u00e7l\u00fcklerini d\u00fczeltmez; daha \u00e7ok e\u015flik eden hiperaktivite, irritabilite, kayg\u0131, uyku ya da davran\u0131\u015f sorunlar\u0131nda hekim taraf\u0131ndan de\u011ferlendirilir\u201d diye konu\u015ftu.\u00a0<\/p>\n
\u00c7ocu\u011fun bak\u0131\u015f\u0131 ve jestleri de iyi g\u00f6zlemlenmeli<\/p>\n
Otizmli \u00e7ocuklar\u0131n dil ve konu\u015fma geli\u015fiminin takibinde ailelere \u00f6nemli sorumluluklar\u0131n d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kaydeden \u015eevval Ocaktan, \u201cAileler i\u00e7in en \u00f6nemli nokta, \u00e7ocu\u011fun ileti\u015fimini yaln\u0131zca \u2018konu\u015fma\u2019 \u00fczerinden de\u011ferlendirmemektir. \u00c7ocu\u011fun bak\u0131\u015f\u0131, jesti, i\u015faret etmesi, bir nesneyi size getirmesi, ses \u00e7\u0131karmas\u0131 veya sizi bir \u015feye g\u00f6t\u00fcrmesi de ileti\u015fimdir. T\u00fcm bunlar bir arada g\u00f6zlemlenmelidir\u201d dedi.<\/p>\n
K\u0131sa, net ve anla\u015f\u0131l\u0131r c\u00fcmleler kullan\u0131lmal\u0131<\/p>\n
\u00c7ocukla ileti\u015fim kurulurken dikkat edilmesi gerekenlere de de\u011finen \u015eevval Ocaktan, \u201c\u0130leti\u015fim kurarken k\u0131sa, net ve anla\u015f\u0131l\u0131r c\u00fcmleler kullan\u0131lmal\u0131; \u00e7ocu\u011fa yan\u0131t vermesi i\u00e7in bekleme s\u00fcresi tan\u0131nmal\u0131; y\u00fcz y\u00fcze etkile\u015fim, ortak dikkat ve s\u0131ra alma desteklenmelidir. G\u00fcnl\u00fck ya\u015fam i\u00e7inde oyun, kitap, \u015fark\u0131, rutinler ve g\u00f6rsel destekler \u00e7ok de\u011ferlidir. \u00c7ocu\u011fun ilgi alanlar\u0131ndan yararlanmak, ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131 fark edip peki\u015ftirmek ve a\u015f\u0131r\u0131 duyusal y\u00fck olu\u015fturan durumlar\u0131 g\u00f6zlemek \u00f6nemlidir. Aile, okul ve uzman ekip aras\u0131nda tutarl\u0131 bir i\u015f birli\u011fi kurulmas\u0131 tedavinin etkisini art\u0131r\u0131r. En \u00f6nemlisi de aileler kendilerini su\u00e7lamamal\u0131d\u0131r; g\u00fcncel bilimsel yakla\u015f\u0131m otizmi anne-baba tutumuyla a\u00e7\u0131klamaz\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Atlas \u00dcniversitesi DKT Laboratuvar\u0131\u2019nda otizmli \u00e7ocuklara destek veriliyor<\/p>\n
\u0130stanbul Atlas \u00dcniversitesi Dil ve Konu\u015fma Terapisi Laboratuvar\u0131\u2019nda otizm spektrum bozuklu\u011fu alan\u0131nda yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar hakk\u0131nda bilgi veren \u015eevval Ocaktan, \u015fu bilgileri verdi:<\/p>\n
\u201cDil ve Konu\u015fma Terapisi Laboratuvar\u0131\u2019nda \u00e7ocuk, ergen, yeti\u015fkin ve ya\u015fl\u0131 bireylere y\u00f6nelik dil, konu\u015fma, ses, ileti\u015fim, yutma ve beslenme alanlar\u0131nda de\u011ferlendirme, terapi ve dan\u0131\u015fmanl\u0131k hizmetleri sunulmaktad\u0131r. Merkezde kan\u0131ta dayal\u0131, bireye \u00f6zg\u00fc, aile merkezli ve multidisipliner bir yakla\u015f\u0131mla \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fct\u00fclmektedir.\u00a0<\/p>\n
Otizm spektrum bozuklu\u011fu da hizmet verilen alanlar aras\u0131nda yer almakta; bu \u00e7ocuklarda s\u00f6zel ve s\u00f6zel olmayan ileti\u015fimin desteklenmesine, ileti\u015fimi ba\u015flatma ve s\u00fcrd\u00fcrme becerilerinin geli\u015ftirilmesine, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 etkile\u015fimin art\u0131r\u0131lmas\u0131na, oyun temelli ileti\u015fim \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na ve gerekti\u011finde konu\u015fma anla\u015f\u0131labilirli\u011finin desteklenmesine y\u00f6nelik uygulamalar yap\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n
\u00d6\u011frenciler uygulama imkan\u0131na sahip oluyor<\/p>\n
Bunun yan\u0131nda merkezde aile dan\u0131\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 verilmekte, ev programlar\u0131 d\u00fczenlenmekte, gerekli durumlarda farkl\u0131 uzmanl\u0131k alanlar\u0131yla i\u015f birli\u011fi yap\u0131lmakta ve terapi s\u00fcre\u00e7leri akademik bir \u00e7er\u00e7evede izlenerek raporlanmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca \u00fcniversitenin klinik ve laboratuvar ortamlar\u0131nda \u00f6\u011frenciler i\u00e7in bireysel ve grup terapi uygulamalar\u0131, g\u00f6zlem, de\u011ferlendirme, raporlama ve mesleki beceri geli\u015ftirme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilmektedir.\u201d<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajans\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Otizm spektrum bozuklu\u011funda her \u00e7ocu\u011fun farkl\u0131 dil ve konu\u015fma sorunu ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten \u0130stanbul Atlas \u00dcniversitesi Sa\u011fl\u0131k Bilimleri Fak\u00fcltesi Dil ve Konu\u015fma Terapisi B\u00f6l\u00fcm\u00fc Ara\u015ft\u0131rma G\u00f6revlisi \u015eevval Ocaktan, otizmli \u00e7ocuklarda \u00e7ocuk doktoru\/\u00e7ocuk psikiyatrisi ile dil ve konu\u015fma terapisinin erken d\u00f6nemde birlikte devreye girmesinin \u00f6nemli oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7199,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[23],"tags":[],"class_list":["post-7198","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/busondakika.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7198","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/busondakika.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/busondakika.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/busondakika.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/busondakika.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7198"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/busondakika.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7198\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7200,"href":"https:\/\/busondakika.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7198\/revisions\/7200"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/busondakika.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/7199"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/busondakika.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7198"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/busondakika.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7198"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/busondakika.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7198"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}